Overslaan en naar de inhoud gaan
MediaNest, website voor ouders over mediaopvoeding
MediaNest - Thema's
Thema's

Ontdek al onze thema's van sociale media, gaming, cyberpesten tot reclame en privacy

MediaNest - Leeftijden
Leeftijd

Zoek op de leeftijd van je kind,

van 0 tot 18 jaar!

Lezen

Wat is digitaal voorlezen?

Digitaal voorlezen verschilt niet zo heel erg van ‘klassiek’ voorlezen. Bij ‘klassiek’ voorlezen bevindt het verhaal zich op een papieren drager en bij ‘digitaal’ voorlezen vind je het verhaal op een digitale drager. Je kan het dus vergelijken met een muziekalbum op vinyl en op je mp3-speler. De muziek is dezelfde, maar de ervaring en mogelijkheden verschillen. Idem voor voorlezen.

Het succes van de tablet heeft ervoor gezorgd dat digitale voorleesmedia breder beschikbaar en gemakkelijker te gebruiken zijn. En deze bestaan in verschillende vormen.

Soort digitale voorleesboeken

E-boeken  

E-boeken komen het dichtste in de buurt van de papieren voorleeservaring. Vaak gaat het over bestaande prentenboeken die je, alsof ze ingescand zouden zijn, digitaal kan lezen. Deze boeken doen wat een voorleesboek moet doen. Een verhaal brengen, zonder extraatjes, maar met veel aandacht voor mooie prenten en boeiende verhalen.

Verrijkte e-boeken

Verrijkte e-boeken gaan een stapje verder. Een aantal digitale extra’s, zoals een filmpje, geanimeerde prenten, een eenvoudig spelletje ... brengen wat meer leven. Ondanks deze bijkomende toeters en bellen staat het verhaal nog steeds centraal.

Voorlees-apps

Voorlees-apps maken gebruik van alle mogelijkheden die een tablet te bieden heeft. Je kan een verhaal zelf lezen of laten voorlezen, soms kan je zelfs je stem opnemen om het verhaal in te spreken en later opnieuw te beluisteren. Vaak zijn de prenten geanimeerd, vind je liedjes en stemmetjes en is er een uitgebreid aanbod aan puzzels en spelletjes, om na het voorlezen aan naverwerking te doen.

Waarom digitaal voorlezen?

Interactie

Uit een heel aantal onderzoeken blijkt dat de leuke en waardevolle elementen van klassieke voorleeservaringen veelal gelijk lopen met de digitale voorleesbeleving: een voorleesmoment wordt vooral waardevol als je met je publiek(je) in interactie gaat over het verhaal, de personages en gebeurtenissen. Vaak bieden digitale voorleesmedia daar zelfs wat extra mogelijkheden voor, met hun liedjes, bewegende prentjes en extraatjes. Tegelijkertijd ligt daar ook de valkuil van digitaal voorlezen: verschuift de focus van je interactie over de inhoud van het verhaal (‘Zie jij waar vos zich verstopt heeft? Klik maar, oh, daar is hij!’) naar discussies over het medium (‘Blijf nu toch eens met je vingers van die iPad’). Daar kan het dan fout gaan, want zodra de aandacht afgeleid is van het verhaal zelf en verschuift naar alle toeters en bellen er rond, verlies je een waardevol stuk van je voorleeservaring.

Taalondersteuning

Kinderen kunnen een extraatje meepikken uit digitaal voorlezen, als het gaat over het bijleren van woordenschat. Ingewikkelde woorden kunnen in goede digitale voorleesmedia beter visueel worden voorgesteld en ondersteund door een animatie. Op die manier kan volgens een aantal recente onderzoeken de actieve woordenschat van kinderen sneller vergroten dan wanneer ze hetzelfde boek en dezelfde woorden op een statische manier voorgelezen krijgen.

Laagdrempelig

Uit onderzoek blijkt ook dat het digitaal voorlezen zijn waarde zeker heeft als laagdrempelige instapmethode voor voorlezen. Kinderen zonder voorleescultuur namen meer kennis en nieuwe woordenschat mee uit een digitaal dan uit een klassiek voorleesmoment. Het is de ideale manier om te leren genieten van voorleesverhalen.

Wolkje

Of je nu 1, 10 of 100 digitale boeken op je tablet plaatst, die wordt er geen gram zwaarder door. Ideaal dus op vakantie! Bovendien kan je een e-boek of app, eenmaal aangekocht, onder bepaalde voorwaarden (bvb. zelfde besturingssysteem) dankzij de cloud op verschillende toestellen gebruiken.

Bij al deze digitale pret is er natuurlijk ook een keerzijde. Digitaal voorlezen valt ook onder de activiteiten waarvoor schermtijd geldt en daar let je zeker bij jongere kinderen toch best wat op. De voorleespret kan ook wel eens worden bedorven door technologische probleempjes (lege batterij, updateprobleem,...)

En als je geen tablet in huis hebt, kunnen enkele voorleesmedia (bepaalde e-boeken) wel op een pc of laptop worden gebruikt, maar dan boet de voorleeservaring toch wat in aan comfort.

Hoe begin je eraan?

Je kan digitaal voorlezen met een PC of laptop en ook een e-reader, maar de tablet biedt toch de rijkste voorleeservaring en ook het grootste aanbod aan voorleesmedia.

E-boeken kan je downloaden in de Play Store (Android) in de categorie boeken, de iBooks Store voor iOS, maar ook webwinkels zoals Amazon en Bol.com bieden e-boeken aan. Hiervoor moet je wel een aangepaste app downloaden (Kindle voor Amazon, Kobo voor Bol). Voor voorlees-apps kan je terecht in de App Store (iOS) en in de Play Store (Android). Je speelt ze uitsluitend af op een tablet of smartphone. Voor Windows zijn er ook te verkrijgen, maar het aanbod is voorlopig nog erg beperkt.

Digitale voorleestip

Voordat je gaat voorlezen is het zeker de moeite om zelf even door het verhaal te gaan en de eventuele animaties en extra’s al uit te testen. Zo kom je niet voor verrassingen te staan die de magie van de voorleeservaring kunnen storen.