De nieuwe klasfoto delen via Facebook of een vakantiefoto posten op Instagram: 87% van de ouders heeft hun kind al eens gedeeld op sociale media. Dat heet sharenting: een combinatie van ‘sharen’ (delen) en ‘parenting’. Deel jij soms foto’s van je kinderen? Weet jij waar je best rekening mee kan houden?
Mag je foto’s delen van je kind?
Strikt genomen neem jij je als ouder de beslissing om wel of geen foto’s te delen van je kind. Ook de school, sportclub of jeugdbeweging … is daarom verplicht om jouw toestemming te vragen om foto’s van je kind te delen.
Maar jouw kind heeft ook het recht op afbeelding en recht op privacy. Daarom is het belangrijk om je kind te betrekken bij de keuze welke foto’s van hen online mogen staan. Begin hier zo vroeg mogelijk mee. Kinderen begrijpen de vraag "Mag ik dit delen?" al verrassend snel. Door dit gesprek vroeg te voeren, leren ze wat toestemming geven betekent en hoe ze hun eigen grenzen kunnen bewaken. Zeker vanaf een jaar of 12 is het een goed idee om rekening te houden met de mening van je kind.
Waarom wel?
Een eerste stapje, een gekke bek, een trotse schoolfoto: als ouder leg je maar al te graag kleine en grote mijlpalen vast op foto. Er zijn verschillende redenen waarom je die graag met anderen wil delen:
- Omdat je trots bent of een leuk moment wil delen
- Om herinneringen te bewaren
- Om vrienden en familie op de hoogte te houden
- Voor erkenning en advies van andere ouders
Waarom niet?
Maar er is ook een keerzijde aan het delen van foto’s van je kind. En er zijn een aantal dingen waar je als ouder best even bij stilstaat.
- Jij beslist voor jouw kind en creëert zo een digitale identiteit die misschien niet past met hoe je kind zichzelf online zou presenteren. Zo kan je kind later niet akkoord zijn of zich schamen over iets wat je online hebt gedeeld.
- Wanneer een foto online staat, is er weinig of geen controle over waar en bij wie de foto terechtkomt. Op een website of op een openbaar account op sociale media kan iedereen meekijken. Maar ook op een privé-account kunnen volgers berichten doorsturen of screenshots maken.
- Technologie zoals AI maakt het makkelijker om foto’s te bewerken en te misbruiken. Hoe meer beelden van jouw kind online staan, hoe makkelijker het is om die realistisch te bewerken.
Sharenting kan dus waardevol en verbindend zijn, maar vraagt tegelijk om voorzichtigheid. Uiteindelijk ben jij als ouder degene die de afweging maakt: wat voelt juist, wat vind jij belangrijk, en hoe wil jij omgaan met de online zichtbaarheid van je kind?
Tips om bewust te sharenten
Denk na over waarom je wil delen.
Ben je trots, wil je een herinnering bewaren, zoek je advies of wil je familie en vrienden op de hoogte houden?
Vraag jezelf af of online delen écht nodig is om dat doel te bereiken. Misschien kan het ook op een veiligere, meer afgeschermde manier.
Bepaal via welk platform en met wie je deelt.
Deel foto’s en filmpjes van je kinderen bij voorkeur in een vertrouwde, afgeschermde omgeving, zoals via WhatsApp.
Wil je toch een foto op je feed posten? Zet dan je sociale media accounts op privé zodat enkel familie en vrienden je foto’s kunnen zien. Verwijder ook de mensen die je niet (meer) kent.
Kies bewust wat je deelt.
Deel niets van je kind wat je ook nooit van jezelf online zou zetten.
Wees voorzichtig met suggestieve beelden, naaktfoto’s of beelden die de locatie van je kind onthullen.
Denk na over herkenbaarheid. Misschien kan je creatieve oplossingen bedenken om je kind onherkenbaar af te beelden? Een foto waarop het gezicht van je kind niet te zien is, kan ook al een leuk beeld opleveren. Een emoji over het gezicht van je kind plakken is dan weer een minder goed idee. Want iemand kan met AI makkelijk opnieuw een gezicht toevoegen aan de foto.
Betrek je kind bij de keuze.
Praat samen over foto’s en sociale media. Vraag toestemming, ook aan jonge kinderen. Zo leren ze dat hun mening telt en dat ze grenzen mogen aangeven.
Maak afspraken met anderen.
Stem met je partner of ex-partner af hoe, wanneer en via welke platformen jullie je kind in beeld willen brengen.
Laat familie en vrienden weten wat jij oké vindt en wat niet, zodat niemand onbewust beelden deelt die jij liever privé houdt.
Bewust sharenten betekent niet dat je niets meer mag posten, maar dat je kiest voor wat past bij jou én bij je kind. Het is dus vooral belangrijk om daarover na te denken en af te spreken met jouw kind.
Hoe praat je met je kind over sharenting?
Praten over sharenting is niet moeilijk. Deze eenvoudige vragen kunnen het gesprek op gang brengen.
- Wat vind je van deze foto die ik van jou maakte?
- Vind je het oké dat ik deze online deel?
- Wie mag er deze foto zien? Wat zou je ervan vinden dat persoon x deze foto ziet?
- Welk soort foto’s mag ik van jou delen? Waarom wel en waarom niet?
Daarnaast kan je met je kind ook eens opzoeken welke foto’s er van je kind online staan, bijvoorbeeld door de naam te Googelen en eventueel een plan bedenken om ongewenste foto’s offline te halen.
Wat als er iets misloopt?
Heeft iemand beelden misbruikt? Blijf rustig en informeer jezelf over wat je kan doen.
- Rapporteer de post via het platform waar de misbruikte foto circuleert.
- Contacteer ChildFocus. Zij kunnen ervoor zorgen dat het beeld sneller offline wordt gehaald.
- Doe aangifte bij de politie.
Wil je al met jonge kinderen het gesprek aangaan?
Het voorleesboekje Wie ziet Pixie? biedt je een kapstok om met je kind in gesprek te gaan. Zo leren ze hun eigen grenzen herkennen en benoemen: offline én online.
